Binnenkort wordt het leggen van beslag op een rekening binnen de EU eenvoudiger

De Nederlandse wet biedt aan crediteuren de mogelijkheid voor een vordering die niet vrijwillig betaald wordt beslag te leggen ten laste van de debiteur. Meestal gebeurt dit op een door de debiteur aangehouden creditsaldo bij een bank. Het is een stevig dwangmiddel, want de debiteur kan niet meer over dat saldo beschikken. Zo’n beslag wordt een conservatoir beslag genoemd en is bedoeld om de rechten van de crediteur veilig te stellen. De crediteur creëert op deze wijze een flinke onderhandelingspositie; hij zal het beslag alleen dan opheffen als er alsnog betaald wordt of als er voldoende zekerheid wordt gesteld. Dit gebeurt meestal door middel van een bankgarantie.

Een conservatoir beslag moet worden onderscheiden van een executoriaal beslag. Dit laatste kan pas worden gelegd als een rechter al een uitspraak heeft gedaan en de wederpartij niet aan de inhoud van het vonnis voldoet.

Om toestemming voor het leggen van conservatoir beslag te verkrijgen is een verlof van de rechtbank nodig; er moet door de crediteur een beargumenteerd verzoek worden ingediend. Het betreft hier een atypische procedure, want er vindt doorgaans geen wederhoor plaats. De debiteur weet van niets en wordt van het ene op het andere moment geconfronteerd met het feit dat hij geen betalingen meer kan verrichten. Dat kan de bedrijfsvoering ernstig verstoren.

Bij sommige rechtbanken is het mogelijk een dreigend beslag “grijs” te maken, dat wil zeggen dat een partij die beslaglegging ziet aankomen de rechtbank kan verzoeken gehoord te worden, voordat verlof wordt verleend. Maar de elf rechtbanken in ons relatief kleine land hebben in dit opzicht geen uniform beleid. Bij de ene kan een dreigend beslag wel worden “grijs” gemaakt, bij de ander niet…Wel is het zo dat bij beslag op loon dat een werkgever aan een werknemer verschuldigd is de werknemer vooraf gehoord zal worden.

Ten opzichte van andere landen is beslaglegging in Nederland vrij eenvoudig te realiseren. Naar verluidt zou het hier een erfenis uit de VOC- tijd betreffen. Men wilde voorkomen dat bij de intensieve handel goederen uit het zicht van de verkoper werden gebracht, zonder dat betaling daarvoor had plaatsgevonden.

In 2014 is een Europese verordening uitgevaardigd, die conservatoire beslaglegging in een andere lidstaat simpeler moet maken. Begin 2017 zal deze Verordening van toepassing worden in Nederland (Verordening EU NR.655-2014).

Dat zal tot gevolg hebben dat een Nederlandse partij met een buitenlandse debiteur niet meer naar de rechter hoeft te stappen in het land waar die debiteur gevestigd is. Hij kan een Nederlandse rechter vragen een Europees bevel uit te vaardigen, waarmee beslag kan worden gelegd op een door de debiteur in het buitenland aangehouden bankrekening. Het voordeel laat zich met name ook gelden in het geval de crediteur in meerdere landen vorderingen heeft openstaan, hij kan bij één rechter in Nederland terecht. De Verordening geldt in alle Europese lidstaten, met uitzondering van het Verenigd Koninkrijk en Denemarken.

Maar deze medaille heeft ook een andere kant: crediteuren in andere EU-landen zullen ook eenvoudiger beslag kunnen leggen op een bankrekening van een in Nederland gevestigde debiteur…

Dick Sluis


«MEER WETEN? »